GLCG - Phần IV - Đoạn II – Mục 1

ĐOẠN THỨ HAI

LỜI KINH CHÚA DẠY: KINH LẠY CHA

2759   Một hôm, Đức Giê-su cầu nguyện ở nơi kia. Người cầu nguyện xong, th́ có một người trong nhóm môn đệ nói với Người: "Thưa Thầy, xin dạy chúng con cầu nguyện, cũng như ông Gio-an đă dạy môn đệ của ông" (Lc 11,1). Đáp lại, Đức Giê-su đă dạy các môn đệ và Hội Thánh lời kinh căn bản của Ki-tô giáo. Thánh Lu-ca ghi lại bản kinh Lạy Cha ngắn (có năm lời nguyện xin), c̣n thánh Mat-thêu ghi lại bản dài hơn (có bảy lời nguyện xin). Truyền thống Phụng Vụ của Hội Thánh sử dụng bản văn Mat-thêu (Mt 6,9-13):

Lạy Cha chúng con ở trên trời,
chúng con nguyện danh Cha cả sáng,
nước Cha trị đến,
ư Cha thể hiện dưới đất cũng như trên trời.
Xin Cha cho chúng con
hôm nay lương thực hàng ngày
và tha nợ chúng con,
như chúng con cũng tha kẻ có nợ chúng con,
Xin chớ để chúng con sa chước cám dỗ,
nhưng cứu chúng con cho khỏi sự dữ.

2760 (2855 2854)  Ngay từ buổi đầu, Phụng Vụ quen kết thúc Lời Kinh Chúa dạy bằng một vinh tụng ca. Theo sách DIDAKHÊ, vinh tụng ca này là: "V́ Cha là Đấng quyền năng, và vinh hiển muôn đời" (x. DI. 8,2). Bản quy chế tông đồ (7, 24-1) thêm vào đầu câu: "V́ Cha là Vua"; đây là công thức chúng ta đang sử dụng theo bản đại kết. Truyền thống Phụng Vụ By-zan-tin thêm "V́ Chúa Cha, Chúa Con và Chúa Thánh Thần" vào sau chữ "vinh hiển". Sách Lễ Rô-ma khai triển lời xin cuối cùng của kinh Lạy Cha theo viển ảnh của thư Ti-tô (2,13): "đang khi chúng con đợi chờ ngày hồng phúc, ngày Đức Giê-su Ki-tô, Đấng Cứu Độ chúng con ngự đến"; tiếp theo là lời cộng đoàn tung hô theo vinh tụng ca của bản Quy Chế Tông Đồ.

Mục 1

"Bản tóm lược toàn bộ Tin Mừng"

2761   "Lời kinh Chúa dạy thực sự là bản tóm lược toàn bộ Tin Mừng". Sau khi dạy mẫu kinh này, Chúa Giê-su thêm: "Anh em cứ xin th́ sẽ được" (Lc 11,9). Vậy mỗi người có thể dâng lên Chúa những lời kinh khác nhau tùy nhu cầu, nhưng luôn phải bắt đầu bằng kinh nguyện căn bản là Lời Kinh Chúa dạy".

I. KINH LẠY CHA LÀ TÂM ĐIỂM CỦA THÁNH KINH

2762  Sau khi cho thấy các Thánh Vịnh là chất liệu chính cho kinh nguyện của Ki-tô hữu và tất cả được thâu tóm trong những lời nguyện xin của kinh Lạy Cha, thánh Âu-tinh kết luận:
"Cứ đọc hết các kinh nguyện trong Sách Thánh, chúng ta không thể t́m thấy một điều ǵ không được thâu tóm trong Lời Kinh Chúa dạy".

2763 (102)  Toàn bộ Cựu Ước (Lề Luật, các Ngôn Sứ và các Thánh Vịnh) đều được ứng nghiệm nơi Đức Ki-tô (Lc 24,44). Đây là "Tin Mừng" được các sách Tin Mừng công bố. Thánh Mat-thêu tóm lược lời loan báo Tin Mừng đầu tiên trong Bài Giảng Trên Núi (Mt 5-7). Kinh Lạy Cha được thánh Mat-thêu đặt ở tâm điểm của lời loan báo này. Chúng ta phải hiểu các lời nguyện xin của kinh Lạy Cha trong văn mạch đó:

(2541)   "Kinh Lạy Cha là kinh tuyệt hảo...với lời kinh này, không những chúng ta nguyện xin tất cả những ǵ chúng ta có thể ao ước cách chính đáng, mà c̣n theo trật tự những ǵ nên ao ước. V́ thế, kinh nguyện này không chỉ dạy chúng ta nguyện xin, mà c̣n huấn luyện tâm t́nh của ta nữa" (T.Tô-ma Aquinô 2-2,83,9).

2764 (1965, 1969)  Với Bài Giảng Trên Núi, Chúa Giê-su dạy ta sống, với kinh Lạy Cha, Người dạy ta cầu nguyện. Trong cả hai, Thần Khí của Chúa Giê-su đem lại khuôn mẫu mới cho những ước muốn là những tâm t́nh tác động đến cách sống của ta. Chúa Giê-su dùng lời nói để dạy ta phải sống cuộc đời mới và dùng lời kinh xin Chúa Cha ban ơn giúp ta sống như vậy. Khi cầu nguyện đúng, chúng ta sẽ biết sống trong Chúa.

II. LỜI KINH CHÚA DẠY

2765 (2701)  Truyền thống Ki-tô giáo gọi kinh Lạy Cha là Lời Kinh Chúa dạy, v́ chính Chúa Giê-su đă soạn và truyền lại. Lời kinh nầy độc đáo v́ chính là lời kinh "của Chúa". Qua những lời trong kinh này, Con Một Thiên Chúa trao cho chúng ta những Lời Người đă nhận được từ Chúa Cha: Người là Thầy dạy chúng ta cầu nguyện. Mặt khác, v́ là Ngôi Lời nhập thể, Người biết rơ những nhu cầu của chúng ta, những anh chị em của Người theo nhân tính, và Người đă nêu cho ta thấy những nhu cầu đó: Người là Mẫu Mực hướng dẫn chúng ta cầu nguyện.

2766 (690)  Đức Giê-su không dạy ta một công thức để chúng ta lặp đi lặp lại như cái máy (x. Mt 6,7; 1 V 18,26-29). Cũng như mọi khẩu nguyện khác, Chúa Thánh Thần dùng Lời Chúa để cho con cái Thiên Chúa biết cầu nguyện cùng Chúa Cha. Đức Giê-su không những dạy chúng ta lời kinh của người con mà c̣n ban Thánh Thần để nhờ đó những lời kinh này trở nên "thần khí và sự sống"(Ga 6, 63) trong chúng ta. Hơn nữa, "Thiên Chúa đă sai Thần Khí của Con ḿnh đến ngự trong ḷng anh em mà kêu lên: "Áp-ba, Cha ơi"(Gl 4,6); điều này chứng tỏ chúng ta có khả năng dâng lên Chúa Cha kinh nguyện của người con. Khi cầu nguyện chúng ta nói lên những ước nguyện của ḿnh trước mặt Thiên Chúa, nhưng thật ra, Chúa Cha "thấu suốt tâm can", Người "biết Thần khí muốn nói ǵ", v́ Thần Khí cầu thay nguyện giúp cho các thánh theo đúng ư Thiên Chúa" (Rm 8,27). Dạy cầu nguyện cùng Cha Trên Trời là một phần trong sứ mạng huyền diệu của Chúa Con và Chúa Thánh Thần.

III. LỜI CẦU NGUYỆN CỦA HỘI THÁNH

2767  Ngay từ đầu, Lời Kinh Chúa dạy và Thánh Thần, Đấng làm cho lời kinh sống động trong ḷng các tín hữu, đă được Hội Thánh lănh nhận và sống như một hồng ân duy nhất. Những cộng đoàn Ki-tô hữu tiên khởi đọc kinh Lạy Cha "ba lần mỗi ngày", thay v́ đọc "mười tám lời chúc tụng" theo thói quen đạo đức Do Thái.

2768  Theo truyền thống các tông đồ, lời kinh Chúa dạy đă ăn sâu vào kinh nguyện phụng vụ.
"Chúa dạy chúng ta cầu nguyện chung cho mọi anh chị em. V́ Người không nói "Lạy Cha của con, ngự trên trời", nhưng là "Lạy Cha chúng con", để chúng ta một ḷng một ư cầu nguyện cho toàn Thân Thể Hội Thánh" (T.Gio-an Kim Khẩu).

Trong mọi truyền thống phụng vụ, kinh Lạy Cha là thành phần tất yếu của các giờ kinh phụng vụ chính. Đặc biệt, trong ba bí tích khai tâm Ki-tô giáo, kinh Lạy Cha càng nỗi rơ đặc tính là kinh của Hội Thánh:

2769 (1243)  Trong bí tích Thánh Tẩy và Thêm Sức, nghi thức trao kinh Lạy Cha nói lên ư nghĩa việc tái sinh vào đời sống thần linh. Trong Ki-tô giáo, cầu nguyện là nói với Thiên Chúa bằng chính Lời Chúa, nên những ai "đă được tái sinh nhờ Lời Thiên Chúa hằng sống"(1Pr 1,23) sẽ học biết kêu cầu Chúa Cha, bằng chính Lời duy nhất mà Cha luôn đón nhận. Họ có thể kêu cầu như thế, v́ Chúa Thánh Thần đă để lại ấn tích, không thể tẩy xóa được, trong ḷng họ, trên tai họ, trên môi miệng, trên toàn thân người con cái Thiên Chúa. V́ thế, đa số các bài giải thích kinh Lạy Cha của giáo phụ đều dành riêng cho các dự ṭng và tân ṭng. Khi đọc kinh Lạy Cha, Hội Thánh luôn luôn đọc với tư cách là dân "được tái sinh", dân cầu nguyện và được Thiên Chúa xót thương (1Pr 2,1-10).

2770 (1350)  Trong phụng vụ Thánh Thể , chúng ta thấy rơ kinh Lạy Cha là lời cầu nguyện của toàn Hội Thánh, với đầy đủ ư nghĩa và hiệu năng. Được đặt giữa kinh Tạ Ơn và phần hiệp lễ, kinh Lạy Cha một mặt thâu tóm toàn bộ những lời khẩn nguyện và chuyển cầu đă nêu lên trong phần "xin ban Thánh Thần"; mặt khác, dẫn ta đến Bàn Tiệc Thánh Thể như tiền dự vào Bàn Tiệc Nước Trời.

2771 (1403)  Trong Thánh Lễ, các lời nguyện xin của kinh Lạy Cha c̣n cho thấy đặc tính cánh chung. Kinh Lạy Cha đúng là kinh nguyện của "thời sau hết", thời cứu độ đă bắt đầu với việc Thánh Thần được ban xuống và sẽ kết thúc vào ngày Chúa Quang Lâm. Khác với các kinh nguyện trong Cựu Ước, những lời nguyện xin trong kinh Lạy Cha dựa trên mầu nhiệm cứu độ đă được thực hiện, một lần dứt khoát trong Chúa Ki-tô, Đấng đă chịu khổ nạn và phục sinh.

2772 (1820)  V́ tin tưởng vững vàng vào Đức Ki-tô, Đấng đă chết và sống lại, chúng ta tràn đầy hy vọng khi xướng lên từng điều trong bảy lời nguyện xin của kinh Lạy Cha. Những lời nguyện xin này là tiếng than van của những người đang sống giữa trần thế hôm nay trong nhẫn nại và đợi chờ, v́ chúng ta đă là con Thiên Chúa, nhưng chúng ta sẽ như thế nào, điều ấy chưa được bày tỏ (1 Ga 3,2). Thánh Lễ và kinh Lạy Cha đều hướng về ngày Chúa quang lâm "cho tới khi Chúa lại đến" (1Cr 11,26)

TÓM LƯỢC

2773   Đáp lại lời xin của các môn đệ:"Thưa Thầy xin dạy chúng con cầu nguyện"(Lc 11,1), Đức Giê-su đă dạy các ngài lời kinh căn bản của Ki-tô giáo là kinh Lạy Cha.

2774   Lời Kinh Chúa dạy thực là bản tóm lược toàn bộ Tin Mừng, là tuyệt hảo, là tâm điểm của Thánh Kinh.

2775   Kinh Lạy Cha được gọi là "kinh của Chúa" v́ do chính Chúa Giê-su dạy. Người là Thầy mẫu mực hướng dẫn chúng ta cầu nguyện.

2776   Hơn mọi kinh khác, kinh Lạy Cha là lời cầu nguyện của Hội Thánh. Kinh Lạy Cha là thành phần tất yếu của các giờ kinh phụng vụ chính và của các bí tích khai tâm Ki-tô Giáo: Thánh Tẩy, Thêm Sức và Thánh Thể. Khi đọc lên trong thánh lễ, các lời nguyện xin của kinh Lạy Cha c̣n cho thấy đặc tính cánh chung: cộng đoàn Ki-tô hữu cầu nguyện và chờ đợi" cho tới khi Chúa lại đến"(1Cr 11,26).